Blog · Top 2000
Uit de hand gelopen: mijn eigen Top 2000-site
Heb je ooit een klusje gedaan waarvan je dacht: dit doe ik even snel? Dan weet je hoe dit blog begint.
In mijn vorige blog vertelde ik hoe ik ontdekte dat je online, bijna realtime, kunt ophalen wat Nederlandse radiozenders draaien. Ik wilde alleen weten wanneer Chris Rea dit jaar weer voor het eerst door de speakers zou rijden. Dat werd een radiostatistiekpagina. Dat was al niet bepaald “even snel”, maar het hield wel ergens op.
Toen keek ik naar de kalender. Het was november. En in november hoort de Top 2000 in beeld te komen. Als je al weet hoe je live kunt meekijken met de radio, wat doe je dan? Juist.
Waar het begon
Het begon klein: een pagina op mijn eigen site, bedoeld om de tijd tot de start van de Top 2000 te tellen, met een paar feitjes eromheen. Al snel merkte ik wat me dwarszat. Bij NPO Radio 2 zie je vooral wát er draait. Wat je mist is het verhaal eromheen. Hoe vaak stond dit nummer in de lijst? Wie presenteerde welk jaar? Wat staat er juist nooit in? Dat kon allemaal veel leuker, vond ik. Dus bestelde ik een eigen domein: top2000feitjes.nl. Een eigen plek, niet meer een hoekje van mijn persoonlijke site.
Er zit ook een tweede gedachte achter, en die gun ik je. Deze site is voor mij ook een beetje mijn digitale portfolio voor TheJumpingFox.nl. Zo bouw ik, zo denk ik na over details, en zo ziet dat eruit als ik er te lang aan blijf zitten.
De cijfers eerst
Voor feitjes heb je gegevens nodig. Dus zocht ik de lijsten van alle 27 edities, van 1999 tot en met 2025, bij elkaar. Een vrijwilliger, Erwin Groenhof, houdt ze bij in een Excel-bestand, en dat was mijn startpunt. Bij elkaar zijn dat 54.000 noteringen (27 keer 2.000), goed voor 4.925 verschillende nummers van 2.310 artiesten. In december komt de 28e lijst erbij.
Een lijst met 54.000 regels vertrouw je niet zomaar. Dus heb ik hem gecontroleerd met een tweede bron. De top 100 en de laatste 100 van elk jaar kwamen plek voor plek overeen. Ik vond zelfs een foutje bij een andere website, waar twee nummers van plek waren verwisseld. Dat gaf een klein gevoel van overwinning, ik geef het toe.
Wat er nu allemaal op staat
Uit “een paar feitjes” is intussen een hele site gegroeid. Een greep:
- Een lichtkrant met 124 opmerkelijke feitjes, elk met een bron.
- Pagina’s over de geschiedenis van de lijst, de 55 presentatoren door de jaren heen, en hoeveel mensen er luisteren.
- Een quiz, een All Star-pagina en een pagina met rare songteksten (“Wat zingen ze nou?!”).
- Een vrij gebruikbare foto, met bronvermelding, van 1.582 van de 2.310 artiesten.
- Een zoekfunctie die door alles heen zoekt, en een Engelse versie.
Neon, en acht schakelaars
De site staat standaard in neon: paars, roze en cyaan, omdat dat gewoon leuker staat bij radio. Vind je het niks, dan zet je het uit en krijg je het bruine thema van The Jumping Fox terug.
Rechtsboven zit een tandwiel met acht instellingen: het thema, de countdown, de ticker, de equalizer, de speler in kleur, het radiovenster dat altijd los blijft, slim herstel van de verbinding en Party mode. Die laatste is bedoeld voor de top 10 en nummer 1: confetti, lasers en ballonnen. Meer verklap ik niet.
Er is ook gelet op de basis. Google PageSpeed Insights geeft de site op mobiel 100 voor prestaties, 100 voor toegankelijkheid, 100 voor beste werkwijzen en 100 voor SEO. De nieuwe test voor “agentisch browsen” (hoe goed AI-agents de pagina kunnen gebruiken) geeft 2 van de 2. Dat is geen toeval, daar ben ik een paar avonden mee bezig geweest.
De Kelderklasse: de Nul-notering
De Top 2000 telt bijna 5.000 verschillende nummers. Maar wat staat er nooit in? Dat is de Kelderklasse: ruim 4 miljoen nummers van ruim 50.000 artiesten die de lijst in 27 edities nooit haalden. Zij krijgen de eretitel Nul-notering. De naam knipoogt naar de laagste klasse van het amateurvoetbal: wie hier staat, speelde nooit mee in de hoogste divisie.
Waar haal je zo’n berg nummers vandaan? Uit MusicBrainz, een vrij toegankelijke muziekdatabase die door vrijwilligers wordt bijgehouden, aangevuld met Wikidata en Wikipedia. Ik heb er wel een selectie op losgelaten, anders had ik een lijst gekregen waar je niets mee kunt:
- Alleen artiesten met een pagina in minstens 3 talen op Wikipedia.
- Alleen albums en singles vanaf 1950. Geen live-opnames, geen remixen en geen compilaties.
- Geen klassieke muziek, en een aantal regio’s (zoals Azië en Oost-Europa) bewust niet.
- Nederlandse artiesten die ergens een Wikipedia-pagina hebben, blijven er altijd in.
Zoek je favoriete artiest, en je weet of die ooit meespeelde. Van de artiesten in de database staan er 1.694 ook in de Top 2000. Bij hen zie je alleen de nummers die de lijst nooit haalden.
De radio zelf, en de live video
Het leukste vind ik zelf het live gedeelte. Op de site zie je wat er nú draait, met de laatste 30 nummers eronder. Kom je op een nummer, dan opent een kaartje met alles wat ik erover weet: beste plek, hoe vaak, in welke jaren. Je kunt de radio laten spelen in een zwevend venster, terwijl je verder rondkijkt.
En je kunt kijken. De Top 2000 wordt uitgezonden vanuit het Top 2000 Café in Beeld en Geluid, en NPO Radio 2 zet daar een camera. Die beelden staan nu ook in een eigen venster op mijn site, naast de radio. Het is minder simpel dan het klinkt: de beelden zijn een stroom die je niet zomaar kunt openen. Mijn server vraagt het adres elke keer op bij NPO, precies zoals hun eigen site dat doet, en mijn site speelt het af in een eigen speler. Daarbij zorg ik dat radio en beeld elkaar niet in de weg zitten: zet je het beeld aan terwijl de radio speelt, dan neemt het beeld het geluid over. Met “Kijk live” in het menu staat alles in één keer goed: beeld links, radio rechts. Het werkt alleen op een computer of iPad, want op een telefoon is het venster te klein.
Let op: de radio, de beelden en het logo zijn van NPO. Ik laat ze alleen zien zoals ze ook op hun eigen site te zien zijn, en link naar hun pagina’s.
Direct naar Apple Music en Spotify
Wie een nummer hoort, wil het vaak meteen beluisteren. Dus staan er bij elk nummer twee knoppen: Apple Music en Spotify. Een zoeklink is snel gemaakt, maar op sommige apparaten opent die in de app een leeg scherm. Ik wilde directe links, rechtstreeks naar het nummer.
Dus heb ik alle 4.925 nummers één voor één opgezocht via de zoekdienst van Apple, in drie rondes: eerst de gewone zoekopdracht, dan een ruimere voor de moeilijke gevallen, en tot slot via de artiest. Bij sommige nummers verdwijnt het origineel namelijk tussen de coverversies, bijvoorbeeld die van een strijkkwartet. Live-versies sloot ik uit. Het resultaat: 4.835 van de 4.925 nummers (98,2 procent) hebben nu een directe Apple Music-link. Bij de 90 andere gaat het meestal om obscure of afwijkend gespelde titels. Voor Spotify ben ik nu aan het zoeken, de directe links volgen binnenkort. Het gaat ongeveer 20 nummers per minuut, dus dat duurt een paar uur.
Hoe het nu verder gaat
De Top 2000 begint pas op 25 december, dus ik heb nog even. Op mijn lijstje staat een stapel plannen. De lijst van dit jaar moet erbij zodra die bekend is. “Eerder gedraaid” wordt slimmer. En ik denk al hardop aan een app. Of dat er ooit komt, hangt af van hoeveel Chris Rea ik nog aankan.
Kijk gerust rond op top2000feitjes.nl. Heb je een foutje gevonden, of mis je iets? Een bezoeker mailde me al over een foutje in mijn tekst over de geschiedenis. Dat is aangepast, met de verschillende bronnen erbij. Zo hoort een site te groeien.
Met veilige groet,
Pim